Toà Thánh thành công trong việc làm trung gian hoà giải giữa Hoa Kỳ và Cuba

Thứ năm - 18/12/2014 19:14

-

-
Hầu như tất cả các cơ quan truyền thông trên Thế Giới đã loan tin về việc Toà Thánh âm thầm làm trung gian giữa Hoa Kỳ và Cuba, mở nhiều buổi họp tại Vatican từ 18 tháng qua, và kết quả là sự 'tan băng' giữa hai quốc gia vẫn còn giữ thái độ 'thù địch' từ cuộc 'Chiến Tranh Lạnh'.
Toà Thánh thành công trong việc làm trung gian hoà giải giữa Hoa Kỳ và Cuba.
 
Trần Mạnh Trác 12/17/2014
 
Trong khi các văn phòng truyền thông cuả Toà Thánh vẫn giữ một thái độ im lặng, thì hầu như tất cả các cơ quan truyền thông trên Thế Giới đã loan tin về việc Toà Thánh âm thầm làm trung gian giữa Hoa Kỳ và Cuba, mở nhiều buổi họp tại Vatican từ 18 tháng qua, và kết quả là sự 'tan băng' giữa hai quốc gia vẫn còn giữ thái độ 'thù địch' từ cuộc 'Chiến Tranh Lạnh'.

Cả hai vị Tồng Thống, Hoa Kỳ và Cuba, đã đồng thời công bố bước đầu tiên cuả biến cố tan băng này, TT Obama công bố vào buổi trưa và TT Cuba Raul Castro gửi một thông điệp tới quốc dân trên hệ thống truyền hình cuả Cuba.

 

"Chúng ta sẽ kết thúc cách tiếp cận lỗi thời cuả nhiều thập kỷ qua, đã không giúp ích gì cho quyền lợi cuả Hoa Kỳ, và thay vào đó chúng ta sẽ bắt đầu bình thường hóa mối quan hệ giữa hai nước," ông Obama tuyên bố như vậy tại toà Bạch Cung. Thỏa thuận này sẽ "bắt đầu một chương sử mới giữa các quốc gia Mỹ Châu" và vượt qua khỏi một "chính sách cứng nhắc, bắt nguồn từ những biến cố xảy ra trước cả những lúc mà phần lớn chúng ta sinh ra."

Toà Bạch Cung sẽ không hoàn toàn dỡ bỏ mọi cấm vận kinh tế với Cuba - vì cần có một đạo luật từ Quốc hội. Nhưng các quan chức cao cấp cho biết Tổng thống sẽ giảm bớt những hạn chế về du lịch tới Cuba. Du khách từ Mỹ có thể mua những món hàng để sử dụng cho cá nhân, có thể mua rượu và thuốc lá lên tới $ 100.

Sự thay đổi lớn trong quan hệ của Mỹ và Cuba xảy ra sau khi nhà lãnh đạo cuả Cuba thả ông Alan Gross, bị giam cầm 5 năm qua.

Ông Gross là một nhà thầu cuả Cơ quan Phát triển Hoa Kỳ (USAID), bị kết tội vì cung cấp máy điện thoại di động cho người Do Thái ở Cuba và bị kết án 15 năm tù giam vì tội nhập khẩu công nghệ và thiết lập dịch vụ Internet bất hợp pháp cho người Do Thái Cuba.

Thỏa thuận thả ông Gross đạt được sau hơn một năm đàm phán bí mật ở cấp độ cao nhất giữa hai chính phủ. 

Kéo dài 18 tháng với Canada làm trung gian nổi và với sự khuyến khích cuả chính cá nhân Đức Giáo Hoàng Phanxicô, cuộc đàm phán cuối cùng đã kết thúc tốt đẹp tại Vatican do Ngài đề xướng và chủ sự. Ngày hôm qua, hai vị TT Obama và Raul Castro đã đồng ý xoá bỏ những bất đồng từ nhiều thập niên trứơc trong một cuộc điện đàm trực tiếp với nhau, lần đầu tiên sau hơn 50 năm, dài 45 phút.

Những quan chức cao cấp giấu tên cuả Mỹ cho biết là Đức Giáo Hoàng Phanxicô và Toà Thánh đã đóng một vai trò tối quan trọng. Toà Thánh không chỉ đơn thuần đóng vai chủ hội các cuộc đàm phán mà còn tham gia trực tiếp vào chi tiết bàn thảo. Cuộc họp nhằm mục đích mở lại liên hệ ngoại giao đã được tổ chức tại Vatican vào mùa Thu vừa qua. Vatican đã gửi một bức thư cá nhân cho cả hai Tổng thống Obama và TT Raul Castro. "Chúng tôi chưa hề nhận được một loại liên lạc từ một vị Giáo Hoàng như thế bao giờ," quan chức cao cấp HK nói. "Điều đó đã đem đến cho chúng tôi một động lực lớn hơn và một cái đà mạnh mẽ hơn."

Hoa Kỳ và Cuba đã cắt đứt mọi liên hệ ngoại giao kể từ năm 1961. Mỗi bên phải bảo vệ những "lợi ích" cuả mình qua trung gian các đại sứ quán cuả những nước khác.

Nhưng không phải mọi người đều hoan nghênh quyết định tan băng giữa Hoa Kỳ và Cuba. Người ta đang theo dõi những phản ứng từ Florida nơi mà phần lớn dân tỵ nạn Cuba tập trung.

Thượng nghị sĩ Cộng hòa Marco Rubio của Florida có vẻ như không hoan nghênh sự 'sáp lại gần nhau' giữa Mỹ và Cuba, và có ý sẽ gây khó dễ cho việc mở lại các sứ quán vì những bổ nhiệm ngoại giao thì cần có sự thoả thuận cuả Thượng Viện.

"Những điều này sẽ tuyệt đối không giúp ích gì cho vấn đề nhân quyền và dân chủ tại Cuba cả," TNS Rubio nói. "Nhưng sẽ chỉ nâng đỡ nền kinh tế ở đó rất nhiều, là điều mà chế độ Castro đang cần để củng cố chế độ trở thành vĩnh viễn cho nhiều thế hệ mai sau."
 
Nguồn: http://vietcatholic.com/News/Html/133190.htm

Các đóng góp của Tòa Thánh trong diễn trình bình thường hóa quan hệ Mỹ - Cuba

Vũ Văn An 12/17/2014

Việc bình thường hóa mối liên hệ Mỹ Cuba chủ yếu là một bước ngoặt đối với hai quốc gia này, nhưng cũng được coi như một chiến thắng của chính sách hòa dịu của Tòa Thánh bắt nguồn ít nhất từ thời Đức Gioan Phaolô II.

Theo lịch sử, Cuba vốn là một quốc gia Công Giáo. Hiện nay, 60 phần trăm dân chúng vẫn tự nhận mình là Công Giáo và Giáo Hội Công Giáo vẫn là người cung cấp phần lớn các dịch vụ xã hội và trợ giúp nhân đạo. 

Dưới chế độ Fidel Castro, Đạo Công Giáo chịu nhiều hình thức bách hại và xách nhiễu. Thời đầu chế độ Castro, khoảng 3,500 linh mục và nữ tu Công Giáo đã bị tống giam, sát hại hay phát vãng. Chính Đức HY tiên khởi của Cuba, Manuel Arteaga y Betancourt, phải tỵ nạn chính trị tại Tòa Đại Sứ Á Căn Đình trong hai năm 1961, 1962. 

Sau đó, các cuộc tấn công giảm dần, nhưng GH Công Giáo vẫn không được phép điều hành các trường học và giảng dạy tôn giáo công khai. 

Tín hữu giáo dân tiếp tục bị kỳ thị nơi sở làm nếu biểu lộ thái quá căn tính tôn giáo của mình. Hiện nay, các thẩm quyền GH vẫn đang chờ được hoàn trả các tài sản bị trưng thu cách nay 40 năm. 

Đứng trước các thực tế trên, đường lối của Vatican trong 40 năm qua luôn nặng về tiếp xúc và từ từ đưa Cuba trở lại cộng đồng các quốc gia, dựa vào lý thuyết cho rằng một Cuba tiến về phía giữa sẽ thân thiện hơn với tôn giáo. 

Khi Đức Gioan Phaolô II, một người nổi tiếng chống Cộng, thăm Cuba năm 1998, nhiều người cho rằng ngài sẽ lặp lại những đụng chạm quen thuộc lúc gợi hứng cho Phong Trào Đoàn Kết tại Ba Lan trong các thập niên 1970 và 1980. 

Nhưng ngài đã không làm như thế, mà chọn thân thiện hơn là đối đầu qua việc cùng xuất hiện công khai với Castro nhiều lần và vẽ ra nhiều hình ảnh đối thoại thân hữu. 

Tuy công khai kêu gọi cho có nhiều tự do phát biểu và lập hội hơn, nhưng xét chung, ngài coi Fidel Castro như một quốc trưởng chứ không phải một tên vô lại. Ngược lại, Castro đã mặc bộ complê để tiếp đón ngài, chứ không mặc bộ áo trận như thường lệ, và sau khi ngài rời Cuba không lâu, ông ta phục hồi ngày Giáng Sinh thành ngày nghỉ của cả nước trở lại.

Đức GH gửi điện cám ơn Castro, khiến nhiều người chống Cộng giận dữ.

Năm năm sau, Đức HY Crescenzio Sepe, Tổng Trưởng Truyền Bá Phúc Âm, tới Cuba để mừng việc mở cửa lại một nữ tu viện của Dòng Brigit. Nhiều người Công Giáo bảo thủ chỉ trích cuộc viếng thăm này, coi nó chẳng qua chỉ là một cách đánh bóng chế độ Castro. Nhưng các viên chức của Tòa Thánh thì nhấn mạnh rằng cuộc viếng thăm này là một phần trong chiến lược lâu dài nhằm lái Cuba về phía ôn hòa hơn. 

Chính sách hòa dịu trên tiếp diễn qua thời Đức Bênêđíctô XVI. Khi ngài tới thăm Cuba năm 2012, Đức Bênêđíctô XVI nhất định không tiếp một phái đoàn của “Các Mệnh Phụ Áo Trắng”, một trong những nhóm chống Castro mạnh mẽ nhất ở trong nước. Ngài cũng kết án việc cấm vận của Mỹ, cho rằng nó “đặt gánh nặng bất công” lên nhân dân Cuba. 

Thái độ trên khiến TNS Marco Rubio của Florida, một người Mỹ gốc Cuba và là người Công Giáo, lo ngại rằng hàng giáo phẩm Công Giáo “muốn thương thảo một không gian hành động, bằng cách bằng lòng nhìn đi chỗ khác” thay vì nhìn vào các tội ác của chế độ. 

Tờ The National Review, một tờ báo bảo thủ xưa nay vốn ủng hộ ngôi vị giáo hoàng, còn đăng lời hăm dọa nhằm chỉ trích Đức Bênêđíctô XVI và Giáo Hội địa phương cho rằng không chịu công khai ủng hộ người bất đồng Cuba. Một người phụ trách tờ Miami Herald mạnh hơn, nói thẳng: “Hàng giáo phẩm của GH Cuba sẽ đi vào lịch sử như là những người về phe với những tên áp bức chứ không về phe người bị áp bức”. 

Tuy nhiên, không lời chỉ trích nào đã làm các nhà ngoại giao Vatican chùn bước. Họ cương quyết giữ các đường đối thoại với Cuba rộng mở, nhất là trong lúc nước này đang chuẩn bị bước vào thời hậu Castro. 

Đức GH Phanxicô có gặp Berta Sole, lãnh tụ của “Các Mệnh Phụ Áo Trắng” của Cuba vào cuối buổi yết kiến chung hồi tháng 3 năm 2013 và gửi lời chúc lành cho cả nhóm. Lúc ấy, các lực lượng chống Castro hy vọng rằng đây là dấu hiệu của một thay đổi đường hướng dưới quyền cai trị của vị giáo hoàng Châu Mỹ La Tinh đầu tiên. 

Nhưng trên thực tế, Đức Phanxicô phần lớn vẫn tiếp tục chính sách chính thức là nói chuyện với Cuba, một phương thức giúp định vị Vatican như người môi giới đáng tin trong cuộc thương thảo qua lại giữa Hoa Thịnh Đốn và Cuba. 

Mùa Thu vừa qua, Đức Phanxicô viết cho Ông Obama một lá thư riêng và viết cho Raul Castro một lá thư khác, những lá thư mà người ta tin đã góp phần rất lớn vào việc phá tan băng giá giữa hai kẻ cựu thù. 

Một viên chức cao cấp của Tòa Thánh vừa xác nhận rằng chính phủ Obama và Tòa Thánh đã cùng nhau làm việc hơn một năm qua để chấm dứt nhiều thập niên hận thù và tái lập bang giao giữa Mỹ và Cuba. 

Sau 18 tháng thương thảo bí mật phần lớn do Gia Nã Đại môi giới và được sự khuyến khích của Đức Phanxicô, Đức Giáo Hoàng đã tổ chức phiên họp cuối cùng hồi tháng Mười qua tại Vatican giữa các viên chức Mỹ và Cuba. Thỏa hiệp sau cùng đã đạt được nhờ cuộc điện đàm giữa Obama và Castro hôm thứ Ba. 

Trong lời công bố về mối tương quan ngoại giao mới, TT Obama cám ơn Đức Phanxicô về vai trò của ngài trong diễn trình bình thường hóa này, ông nói: “điển hình tinh thần của ngài cho ta thấy tầm quan trọng của việc theo đuổi thế giới như nó phải là, chứ không chịu bằng lòng với một thế giới như nó hiện là”.

Một lần nữa, TNS Marco Rubio lại lên tiếng chỉ trích cả TT Obama lẫn Đức Phanxicô. Ông bảo “Tôi muốn … yêu cầu Đức Thánh Cha ủng hộ chính nghĩa tự do và dân chủ, một chính nghĩa rất quan yếu đối một dân tộc tự do, một dân tộc thực sự tự do. Tôi nghĩ nhân dân Cuba đáng được hưởng những cơ may có dân chủ như nhân dân Á Căn Đình nơi ngài phát xuất; như nhân dân Ý Đại Lợi, nơi ngài đang sống”. 

Nhưng nhà lãnh đạo CG tại Miami, nơi tập trung số dân Cuba lưu vong đông nhất, thì hết lời ca ngợi sự can thiệp của Đức Phanxicô. Thực vậy, Đức TGM Thomas Wenski tuyên bố rằng “Đức GH Phanxicô đã làm điều các vị giáo hoàng giả thiết phải làm: xây cầu và cổ vũ hòa bình. Ngài hành động giống vị ngài mang tên: Thánh Phanxicô Assidi”. Tuy nhiên Đức TGM thừa nhận nỗi đau của người Cuba lưu vong: “Nỗi đau của họ có thực, họ từng chịu đau khổ thực sự, nhất là ở những năm đầu cách mạng, bị xỉ nhục lớn lao, và thường bị tù tội hoặc tử vong”. 

Nhưng ngài vẫn cho việc can thiệp của Tòa Thánh là hợp lý: “Dù sao, chính sách đối đầu và cô lập suốt 50 năm qua đã không đem lại việc thay đổi chế độ, nên ta buộc phải xét xem liệu chính sách tiếp xúc có dẫn tới những thay đổi tích cực hay không khiến người Cuba ở bên này hay bên kia eo biển Florida hài lòng”. 

Trong một tuyên bố của Phủ Quốc Khanh, Tòa Thánh cho hay “sẽ tiếp tục bảo đảm sự hỗ trợ của mình đối với các sáng kiến mà hai bên sẽ đưa ra để tăng cường các mối liên hệ song phương và cổ vũ phúc lợi của nhân dân hai nước”. 

Các tờ New York Times và New York Post, trong bản tin ngày 17 tháng Mười Hai, đều đồng thanh ca ngợi vai trò của Đức Phanxicô trong việc phá vỡ bế tắc ngoại giao giữa Mỹ và Cuba: “Đức GH Phanxicô, vị giáo hoàng đầu tiên từ Châu Mỹ La Tinh, đã đóng vai trò sinh tử trong việc giương cao cành ôliu giữa Hoa Kỳ và Cuba”.
 
Nguồn: http://vietcatholic.com/News/Html/133195.htm
Xem video phát biểu của TT Obama (nguồn: The White House):

 
 

Tác giả bài viết: Tổng hợp từ Vietcatholic News

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

  • Đang truy cập52
  • Hôm nay12,423
  • Tháng hiện tại597,770
  • Tổng lượt truy cập18,026,598
Hãy đăng nhập thành viên để trải nghiệm đầy đủ các tiện ích trên site
Mã bảo mật
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây