Covid: Biến thể mới 'đột biến khủng khiếp' làm dấy lên lo ngại

Thứ sáu - 26/11/2021 04:30
Điều đáng lo ngại là loại virus này hiện đã hoàn toàn khác so với bản gốc xuất hiện ở Vũ Hán, Trung Quốc. Điều đó có nghĩa là vaccine, được thiết kế bằng cách sử dụng chủng ban đầu, có thể không hiệu quả.
corona virus
GETTY IMAGES

Chúng ta đã trở lại lãnh địa quen thuộc - mối lo ngại ngày càng tăng về một biến thể virus corona mới xuất hiện ở Cộng hòa Nam Phi.

Hiện mới chỉ là thời kỳ đầu và các ca nhiễm vẫn chủ yếu tập trung ở một tỉnh ở Nam Phi, nhưng có những dấu hiệu cho thấy nó có thể đã lan rộng hơn.

Ngay lập tức có những câu hỏi xung quanh việc biến thể mới lây lan nhanh như thế nào, khả năng nó vượt qua một số biện pháp bảo vệ của vaccine và cần phải làm gì với biến thể này.

Có rất nhiều suy đoán, nhưng rất ít câu trả lời rõ ràng.

Vậy, chúng ta biết những gì về biến thể này?

Biến thể được gọi là B.1.1.529, có khả năng sẽ được Tổ chức Y tế Thế giới đặt một cái tên mã Hy Lạp (giống như các biến thể Alpha và Delta) vào thứ Sáu.

Virus này bị đột biến rất nhiều. Giáo sư Tulio de Oliveira, Giám đốc Trung tâm Đổi mới và Ứng phó Dịch tễ ở Nam Phi, cho biết có một "tổ hợp đột biến bất thường" và nó "rất khác" với các biến thể khác từng hoành hành.

"Biến thể này làm chúng tôi ngạc nhiên, nó có một bước tiến hóa lớn [và] nhiều đột biến khác," ông nói.

Trong một cuộc họp báo, Giáo sư de Oliveira cho biết nhìn chung có 50 đột biến và hơn 30 đột biến trên protein đột biến, đây là mục tiêu của hầu hết các loại vaccine và là chìa khóa mà virus sử dụng để mở cửa xâm nhập vào các tế bào của cơ thể chúng ta.

Phóng to hơn nữa đến vùng liên kết của thụ thể (đó là phần của virus tiếp xúc đầu tiên với tế bào của cơ thể chúng ta), nó có 10 đột biến so với chỉ hai đột biến của biến thể Delta hiện đang càn quét khắp thế giới.

Mức độ đột biến này rất có thể đến từ một bệnh nhân không thể đánh bại virus này.

Nhiều đột biến không có nghĩa là xấu. Điều quan trọng là phải biết những đột biến đó thực sự đang làm gì.

Nhưng điều đáng lo ngại là loại virus này hiện đã hoàn toàn khác so với bản gốc xuất hiện ở Vũ Hán, Trung Quốc. Điều đó có nghĩa là vaccine, được thiết kế bằng cách sử dụng chủng ban đầu, có thể không hiệu quả.

Một số đột biến đã được nhìn thấy trước đây trong các biến thể khác, điều này cho thấy vai trò có thể có của chúng trong biến thể này.

Ví dụ N501Y dường như khiến virus corona lây lan dễ dàng hơn. Có một số loại biến thể khác trong đó, khiến các kháng thể khó nhận ra virus hơn và có thể làm cho vaccine kém hiệu quả hơn, nhưng có một số biến thể khác hoàn toàn mới.

Giáo sư Richard Lessells, từ Đại học KwaZulu-Natal ở Nam Phi, cho biết: "Họ khiến chúng tôi lo ngại rằng loại virus này có thể tăng cường khả năng lây truyền, tăng cường khả năng lây lan từ người sang người, nhưng cũng có thể xâm nhập vào các bộ phận của hệ miễn dịch."

Đã có rất nhiều ví dụ về các biến thể có vẻ đáng sợ trên nghiên cứu, nhưng chẳng rồi chẳng thấy có đe dọa gì. Biến thể Beta là mối quan tâm hàng đầu của mọi người vào đầu năm vì nó là loại giỏi nhất trong thoát khỏi hệ thống miễn dịch. Nhưng cuối cùng thì Delta lây lan nhanh hơn đã chiếm lĩnh thế giới.

Giáo sư Ravi Gupta, từ Đại học Cambridge, cho biết: "Khả năng của Beta chỉ là thoát khỏi hệ thống miễn dịch. Delta có khả năng lây nhiễm và thoát miễn dịch khiêm tốn. Trong khi loại biến thể mới có thể có cả hai khả năng này ở mức độ cao."

Các nghiên cứu khoa học trong phòng thí nghiệm sẽ đưa ra một bức tranh rõ ràng hơn, nhưng câu trả lời sẽ đến nhanh hơn từ việc theo dõi virus trong thế giới thực.

Vẫn còn sớm để đưa ra kết luận rõ ràng, nhưng đã có những dấu hiệu gây lo lắng.

Đã có 77 ca nhiễm được xác nhận ở tỉnh Gauteng ở Nam Phi, bốn ca ở Botswana và một ca ở Hong Kong (có liên quan trực tiếp đến du lịch từ Nam Phi).

Tuy nhiên, có những manh mối cho thấy biến thể này còn lan rộng hơn nữa.

Biến thể này dường như cho kết quả kỳ quặc (được biết đến như 'loại bỏ gen S') trong các xét nghiệm tiêu chuẩn và nó có thể được sử dụng để theo dõi biến thể này mà không cần thực hiện phân tích di truyền đầy đủ.

Điều đó cho thấy 90% các ca nhiêm ở Gauteng có thể là do biến thể này và nó "có thể đã có mặt ở hầu hết các tỉnh" ở Nam Phi.

Nhưng điều này không cho chúng ta biết liệu nó có lây lan nhanh hơn Delta hay không, có nghiêm trọng hơn không hay nó có thể lách khỏi sự bảo vệ miễn dịch từ việc tiêm chủng ở mức độ nào.

Nó cũng không cho chúng ta biết biến thể này sẽ lây lan như thế nào ở các quốc gia có tỷ lệ tiêm chủng cao hơn nhiều so với con số 24% ở Nam Phi, mặc dù một số lượng lớn người dân tại nước này đã nhiễm Covid.

Vì vậy, hiện tại chỉ còn lại một biến thể gây ra những lo ngại đáng kể mặc dù có những lỗ hổng lớn trong kiến thức của chúng ta, và là một biến thể cần được theo dõi chặt chẽ, cần đặt ra những câu hỏi sâu về việc cần phải làm gì và khi nào. Bài học của đại dịch là bạn không thể luôn đợi cho đến khi bạn có tất cả các câu trả lời.
James Gallagher (Phóng viên y tế và sức khỏe)
https://www.bbc.com/vietnamese/world-59398025

Tác giả bài viết: James Gallagher

Nguồn tin: BBCVietnamese

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Chuyên mục ủng hộ
CHUYÊN MỤC CHIA SẺ
Ủng hộ Miền Trung bị bão lụt 2020
Bão lụt Miền Trung 10/2020
Tin vui giữa mùa đại dịch
Đại dịch Covid-19
  • Đang truy cập81
  • Hôm nay22,296
  • Tháng hiện tại59,350
  • Tổng lượt truy cập37,740,737
Hãy đăng nhập thành viên để trải nghiệm đầy đủ các tiện ích trên site
Mã bảo mật
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây