Banner giua trang

Khái niệm sinh thái toàn diện của Đức giáo hoàng Phanxicô: Mọi sự đều được kết nối

Đăng lúc: Thứ bảy - 01/04/2017 14:43 - Người đăng bài viết: ccshue
-

-

Sinh thái toàn diện là một khái niệm chủ chốt trong chương bốn của Laudato Si’, thông điệp của Đức giáo hoàng Phanxicô về môi sinh. Khái niệm này phát xuất từ chỗ Đức giáo hoàng hiểu rằng “mọi sự đều liên hệ chặt chẽ với nhau”,...
Khái niệm sinh thái toàn diện của Đức giáo hoàng Phanxicô: Mọi sự đều được kết nối

 
Sinh thái toàn diện là một khái niệm chủ chốt trong chương bốn của Laudato Si’, thông điệp của Đức giáo hoàng Phanxicô về môi sinh. Khái niệm này phát xuất từ chỗ Đức giáo hoàng hiểu rằng “mọi sự đều liên hệ chặt chẽ với nhau”, và “các vấn đề của hôm nay đòi hỏi người ta phải có một tầm nhìn biết xem xét mọi phương diện của cuộc khủng hoảng toàn cầu” (137).
 
Các mối tương quan diễn ra ở cấp độ của nguyên tử và phân tử, giữa các loài thực vật và động vật, và giữa các giống loài trong các mạng lưới và hệ thống sinh thái. Chẳng hạn, ngài chỉ ra “Chúng ta chỉ cần gợi nhắc việc các hệ sinh thái tương tác với nhau như thế nào trong việc làm khuếch tán khí carbon điôxít, làm sạch nước, kiểm soát bệnh tật và bệnh dịch, khai phá đất đai, xử lý rác thải, và bằng nhiều cách khác mà chúng ta xem nhẹ hay không biết đến” (140).
 
Môi trường cũng không được xem xét cách biệt lập. Đức giáo hoàng nói “Thiên nhiên không thể bị coi là một điều gì đó tách ra khỏi bản thân chúng ta hoặc như chỉ là một bối cảnh trong đó chúng ta sống. Chúng ta là một phần của thiên nhiên, được bao gồm trong đó và do đó ở trong một mối tương tác liên lỉ với môi trường” (139).
 
 Bởi thế, nếu chúng ta muốn biết “lý do vì sao một nơi được cho là đã bị ô nhiễm” chúng ta phải nghiên cứu “vận hành của xã hội, nền kinh tế của nó, các khuôn mẫu hành vi của nó, và các cách thế nó nắm bắt thực tại”. Trong khi xem xét các giải pháp cho cuộc khủng hoảng môi sinh, chúng ta phải “tìm kiếm những giải pháp toàn diện là những giải pháp có xét đến những tương tác với chính các hệ thống thiên nhiên và với các hệ thống xã hội” (139).
 
Những mối tương quan này giúp Đức Phanxicô thấy rằng “chúng ta đang phải đối diện không phải với hai cuộc khủng hoảng riêng biệt, một cuộc khủng hoảng môi trường và một cuộc khủng hoảng xã hội, mà hơn thế là với một cuộc khủng hoảng phức tạp cả về môi trường lẫn xã hội”. Do đó, “các chiến lược để tìm một giải pháp đòi hỏi một cách tiếp cận toàn diện để chống lại cái nghèo, khôi phục phẩm giá cho người bị loại trừ, và đồng thời bảo vệ thiên nhiên”. Trong một “nền sinh thái kinh tế” như thế, việc bảo vệ môi trường được nhìn như là “một phần thiết yếu của tiến trình phát triển và không thể được xem xét cách biệt lập khỏi tiến trình” (141).
 
 Ngài cũng kêu gọi một “nền sinh thái xã hội” biết nhìn nhận “sự lành mạnh của các tổ chức xã hội cũng có những tác động lên môi trường và chất lượng cuộc sống con người”. Điều này bao gồm gia đình, vốn là cộng đồng xã hội đầu tiên, và những cộng đồng rộng lớn hơn ở địa phương, quốc gia, quốc tế”. Khi những tổ chức xã hội này yếu đi, thì hậu quả sẽ là bất công, bạo lực, mất tự do, thiếu tôn trọng luật pháp – tất cả những cái đó gây hậu quả cho môi trường (142).
 
 Đức giáo hoàng Phanxicô cũng lập luận điều quan trọng là chú tâm đến “nền sinh thái văn hóa” nhằm bảo vệ các kho tàng văn hoá của nhân loại. Thế nhưng, “văn hoá là cái gì còn hơn cả những gì chúng ta đã thừa hưởng từ quá khứ; nó cũng là, và trên hết là một thực tại sống động, năng động và hiện hữu thông dự, là điều không thể bị loại trừ khi chúng ta nghĩ lại về mối quan hệ giữa con người và môi trường” (143).
 
Ngài phê phán quan điểm hưởng thụ về con người, được khuyến khích bởi hiện tượng toàn cầu hoá, “có một tác động san bằng các nền văn hoá, làm giảm suy sự đa dạng phong phú vốn là di sản của toàn thể nhân loại”. Các tiến trình mới phải tôn trọng các nền văn hoá địa phương. “Cần thiết phải tôn trọng các quyền của các dân tộc và các nền văn hoá, và biết trân trọng sự phát triển của một nhóm xã hội giả thiết một tiến trình lịch sử diễn ra trong một bối cảnh xã hội và đòi hỏi người dân địa phương phải dấn mình thường xuyên và tích cực ngay từ bên trong nền văn hoá của họ” (144).
 
Sự nối kết hỗ tương này có ý nghĩa là “việc khai thác và làm suy thoái môi trường không chỉ làm cạn kiệt các nguồn tài nguyên vốn mang lại cho các cộng đồng địa phương kế sinh nhai, nhưng còn xoá bỏ những cấu trúc xã hội, điều mà trong một thời gian dài đã hình thành nên căn tính văn hoá và cảm thức của họ về ý nghĩa cuộc sống và cộng đồng” (145). Ngài lưu ý, “ở nhiều nơi trên thế giới, các cộng đồng dân bản địa bị áp lực buộc họ phải rời bỏ quê hương của họ để nhường chỗ cho các dự án nông nghiệp hay quặng mỏ, những dự án ấy được thực hiện bất kể sự suy thoái của thiên nhiên và văn hoá” (146).
 
 Đức giáo hoàng Phanxicô cũng nói đến nền sinh thái của đời sống hằng ngày “trong phòng của chúng ta, nhà của chúng ta, nơi làm việc và láng giềng của chúng ta”. Chúng ta cố gắng tạo nên môi trường của mình như một cách thể hiện căn tính của chúng ta, nhưng “khi nó bị mất trật tự, hỗn loạn, hay bão hoà với những tiếng ồn và vẻ xấu xí, bị kích thích quá mức như thế sẽ làm cho ta cảm thấy mình khó nguyên tuyền và hạnh phúc” (147).
 
 Ngài ngạc nhiên trước cái khả năng của người nghèo thực thi sinh thái nhân văn, “nơi họ một cuộc sống xã hội lành mạnh có thể thắp sáng một môi trường có vẻ bề ngoài không đáng mong ước. Và “các giới hạn của môi trường được bù đắp bởi đời sống nội tâm của mỗi người cảm thấy được gắn bó trong một mạng lưới của tình liên đới và thuộc về” (148).
 
Đức Phanxicô nhìn nhận rằng “Tình trạng cực nghèo ở những khu vực thiếu hoà hợp, thiếu những không gian mở hoặc tiềm năng hội nhập, có thể là hoàn cảnh ngự trị cho sự tàn bạo hay các tổ chức tội phạm khai thác,” nhưng “tôi muốn khẳng định rằng tình yêu luôn luôn cho thấy mạnh mẽ hơn” khi người ta “biết dệt nên những mối liên kết thuộc về và hợp đoàn cùng nhau, vốn có thể biến đổi một đám đông nhung nhúc thành kinh nghiệm sống của một cộng đồng trong đó các bức tường vị kỷ bị phá đổ và các rào cản của ích kỷ được vượt thắng” (149).
 
Ngài nhìn nhận tầm quan trọng của những việc thiết kế kiến trúc và quy hoạch đô thị, nhưng những việc này phải phục vụ chất lượng sống của người dân và phải luôn luôn xét đến những quan điểm của những người sống trong các khu vực bị ảnh hưởng. Những quy hoạch đó phải bảo vệ những nơi chung và phát triển việc xây dựng nhà ở và giao thông công cộng giá thấp.
 
Ngài cũng trích lời của Đức giáo hoàng Bênêđictô XVI nói về một “nền sinh thái của con người” dựa trên sự thật là “con người cũng có một bản tính tự nhiên phải được tôn trọng và con người không thể thao túng tùy tiện”. Ngài lưu ý, “nghĩ rằng chúng ta có quyền tuyệt đối vui hưởng trên thân xác mình sẽ biến đổi cách tinh tế dần thành suy nghĩ chúng ta có quyền tuyệt đối vui hưởng trên công trình tạo thành”.
 
 Ngài kêu gọi ở đây “biết quý trọng thân xác, nam hay nữ, của bản thân mình” để rồi “chúng ta có thể vui mừng đón nhận những tặng phẩm đặc biệt, là một người nam hay người nữ khác, công trình của Thiên Chúa Tạo Thành và làm phong phú lẫn nhau”. Ngài nói, “Quả là một thái độ không lành mạnh nếu người ta tìm cách loại bỏ sự khác biệt tính dục vì không còn biết làm sao đối diện với nó nữa” (155).
 
Đức giáo hoàng Phanxicô lập luận, một nền sinh thái nhân văn không thể bị tách rời khỏi khái niệm về công ích, điều ngài gọi là một “nguyên lý trung tâm và thống nhất của đạo đức xã hội”. Trích Gaudium et spes, Hiến chế mục vụ về Hội Thánh trong thế giới ngày nay của Công đồng Vatican II, ngài xác định công ích là “toàn bộ những điều kiện của đời sống xã hội cho phép những tập thể hay các phần tử riêng rẽ có thể đạt tới sự hoàn hảo của mình một cách đầy đủ và dễ dàng hơn”.
 
Công ích kêu gọi người ta tôn trọng nhân vị cũng như phúc lợi toàn thể của xã hội và sự phát triển của các tập thể trung gian khác nhau. Công ích đòi hỏi hòa bình, ổn định và an ninh xã hội, điều này “không thể hoàn tất được nếu không quan tâm đặc biệt đến công bằng phân phối” (157).
 
Đối với Đức giáo hoàng Phanxicô, hiển nhiên là “nơi nào đầy rẫy bất công và ngày càng có nhiều người bị tước đoạt những quyền căn bản của con người và bị coi rẻ, thì nguyên tắc công ích lập tức trở nên lời hiệu triệu hãy đoàn kết và lựa chọn ưu tiên những người nghèo nhất trong những anh chị em của chúng ta” (158).
 
Cuối cùng, quan điểm của Đức giáo hoàng Phanxicô về sinh thái toàn diện và công ích bao gồm công lý giữa các thế hệ. Trở lại với viễn tượng thánh kinh của ngài, ngài nói rằng “thế giới là một tặng phẩm chúng ta đón nhận tự do, và phải chia sẻ cho những người khác”. Điều này gồm cả những thế hệ tương lai. “Thế giới chúng ta đón nhận cũng thuộc về những thế hệ tiếp theo sau chúng ta”. Như các giám mục Bồ Đào Nha đã nói, môi sinh “được vay mượn từ mỗi thế hệ, và rồi mỗi thế hệ lại phải trao lại cho thế hệ kế tiếp” (159).
 
Ngài kết thúc chương bốn với một chất vấn thách thức, “loại thế giới nào chúng ta muốn trao lại cho những người đến sau chúng ta, cho con cháu chúng ta hiện đang lớn lên?” (160). Ngài sợ rằng “những lời tiên báo về tận thế không còn có thể được trả lời bằng thái độ mỉa mai và coi thường nữa”. Trái lại, “sự tiêu thụ quá mức, rác thải, sự biến đổi môi sinh đã kéo căng khả năng của hành tinh này quá đến nỗi lối sống hiện nay của chúng ta, vốn đã không ổn, chỉ có thể càng mau gây thảm họa, như những thảm họa hiện nay đang xảy ra theo chu kỳ ở những vùng khác nhau trên thế giới” (161).
 
Theo Đức giáo hoàng Phanxicô, sự suy thoái đạo đức và văn hoá đi kèm theo với sự làm hỏng môi sinh buộc chúng ta tự chất vấn những câu hỏi cơ bản về cuộc sống: “Đâu là mục đích của cuộc sống chúng ta trên thế giới này? Tại sao chúng ta ở đây? Đâu là mục đích của việc chúng ta đang làm và tất cả những nỗ lực của chúng ta nhằm tới cái gì? Trái đất cần gì từ chúng ta?
 
Đức giáo hoàng kêu gọi theo đuổi một nền sinh thái toàn diện biết xem xét các vấn đề trong thế liên kết hỗ tương về mọi phương diện: môi trường, kinh tế, chính trị, xã hội, văn hoá, và đạo đức. Một nền sinh thái như thế đòi hỏi tầm nhìn nghĩ đến các giải pháp toàn diện cho cả khủng hoảng về môi sinh và nhân văn.
 
Tác giả: Lm Thomas Reese, S.J.*
Lm Luy Nguyễn Anh Tuấn chuyển ngữ
 
––––––––––––––––––––
*Linh mục Thomas Reese, S.J. là một nhà phân tích kỳ cựu của NCR (National Catholic Reporter)  và là tác giả của Inside the Vatican: The Politics and Organization of the Catholic Church (1996)
Tác giả bài viết: Lm Luy Nguyễn Anh Tuấn chuyển ngữ
Nguồn tin: TGP Saigon
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

TRUYỀN THÔNG TIN VUI VÀ HY VỌNG

…Tôi muốn khuyến khích mọi người tham gia vào các loại hình truyền thông mang tính xây dựng, loại bỏ định kiến với người khác và cổ võ nền văn hóa gặp gỡ, giúp mọi người chúng ta nhìn thế giới xung quanh một cách thực tế và đầy tin tưởng.   …Tôi muốn góp phần vào việc tìm kiếm một phong cách...

ĐỨC THÁNH CHA TRÊN TWITTER 11/2017


Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 18/11/2017 

- Without the support of the prayers of the faithful, the Successor of Peter cannot fulfill his mission in the world. I am counting on you too!
Nếu không có sự hỗ trợ bằng lời cầu nguyện của các tín hữu, người kế vị thánh Phêrô không thể hoàn thành sứ vụ trong thế giới. Tôi cũng tin tưởng vào các bạn!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 17/11/2017 

- We need to encounter the poor and learn how to share so that it becomes a way of life.
Chúng ta cần phải gặp gỡ những người nghèo khổ và học chia sẻ sao cho điều đó trở thành lối sống.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 16/11/2017 

- Poverty is not an accident. It has causes that must be recognized and removed for the good of so many of our brothers and sisters.
Nghèo đói không phải là một kiếp nạn. Cần phải nhận ra những nguyên nhân và loại bỏ chúng vì lợi ích của nhiều anh chị em chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 15/11/2017 

- Faith is a great life companion, allowing us to feel the presence of a Father who never leaves His creatures alone.
Đức tin là người bạn đồng hành tuyệt vời của cuộc sống: nó cho chúng ta cảm nhận sự hiện diện của một người Cha không bao giờ để tạo vật của Ngài đơn độc.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 14/11/2017 

- Nothing and nobody can block the light that Christ puts in our hearts and on the face of His friends.
Không có gì và không ai có thể che lấp ánh sáng mà Đức Kitô chiếu rọi trong con tim và trên khuôn mặt bạn hữu của Ngài.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 13/11/2017 

- A Christian can never be a pessimist!
Một Kitô hữu không bao giờ có thể là người bi quan!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 12/11/2017 

- We cannot change the world alone, but together we can spread the joy of the Gospel by staying close to those most in need.
Chúng ta không thể thay đổi thế giới cách đơn độc, nhưng cùng với nhau chúng ta có thể gieo mầm niềm vui Tin Mừng bằng cách gần gũi những người bé mọn.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 11/11/2017 

- Let us remember in our prayers all those who, with dedication and spirit of sacrifice, care for those who are ill.
Chúng ta hãy nhớ cầu nguyện cho những người chăm sóc các bệnh nhân với lòng tận tụy và hy sinh.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 10/11/2017 

- Science expresses its full dignity when it serves the integral development of the person and the human family.
Khoa học bộc lộ đầy đủ phẩm giá của nó khi phục vụ cho sự phát triển toàn vẹn con người và gia đình nhân loại.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 09/11/2017 

- May a culture of encounter always be promoted that is able to bring down the walls which still divide the world.
Mong sao nền văn hóa gặp gỡ luôn được lan rộng nhằm phá đổ những bức tường còn đang cách ngăn thế giới.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 08/11/2017 

- Only faith can transform the end of our earthly life into the beginning of eternal life.
Chỉ đức tin mới có thể biến đổi hồi kết của cuộc sống trần thế thành sự khơi mào cuộc sống vĩnh cửu.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 06/11/2017 

- War always causes serious damage to the environment. We must not mistreat our common home, but take care of it for future generations.
Chiến tranh luôn gây ra những thiệt hại sinh thái nặng nề. Chúng ta đừng tàn phá ngôi nhà chung của mình, nhưng giữ gìn cho thế hệ mai sau.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 05/11/2017 

- Christ was victorious over death. He is our resurrection and our life. Be witnesses to this message of hope.
Đức Kitô đã chiến thắng sự chết. Ngài là sự phục sinh và là sự sống của chúng ta. Hãy làm chứng cho sứ điệp hy vọng này.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 04/11/2017 

- The Church needs faithful people who proclaim the Gospel with enthusiasm and wisdom, instilling hope and faith.
Giáo Hội cần những con người loan báo Tin Mừng cách nhiệt tình và khôn ngoan, những người thấm nhuần niềm hy vọng và đức tin.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 02/11/2017 

- We are all small and defenceless before the mystery of death, but what a grace if at that moment we keep in our heart the flame of faith!
Tất cả chúng ta đều nhỏ bé và bất lực trước mầu nhiệm sự chết. Nhưng quả thật là nhờ ơn Chúa nếu lúc này chúng ta giữ được ngọn lửa đức tin!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 29/10/2017 

- I invite you to keep your eyes fixed on Jesus Christ in order to learn from Him how to love with all your heart.
Tôi mời gọi các bạn gắn chặt ánh mắt vào Chúa Giêsu Kitô để học nơi Ngài cách yêu thương bằng cả trái tim.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 28/10/2017 

- Remember the sufferings of every person in your heart. Then bring them all to God in your prayers.
Hãy ghi khắc trong tim bạn những khổ đau của từng con người và mang đến cho Chúa trong lời cầu nguyện.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 26/10/2017 

- The culture of encounter means recognizing that we are all children of God, despite our differences.
Văn hóa gặp gỡ là nhận ra rằng tất cả chúng ta đều là con Chúa, dù có khác biệt nhau.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 25/10/2017 

- Be courageous witnesses to Christ in the places where you live and work.
Hãy là những chứng nhân can trường nơi các bạn sống và làm việc.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 17/10/2017 

- It is the duty of the human family to help free every single person from poverty and hunger.
Gia đình nhân loại có nghĩa vụ giúp đỡ mỗi người thoát khỏi cảnh đói nghèo.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 16/10/2017 

- Ensuring everyone’s right to food and nourishment is an imperative we cannot ignore. It is a right to which there are no exceptions!
Quyền được bảo đảm về lương thực thực phẩm là một đòi hỏi mà chúng ta không thể làm ngơ. Quyền đó không có ngoại lệ!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 15/10/2017 

- Along with the Saints, let the joy and beauty of living the Gospel shine through the witness of our lives.
Cùng với các Thánh, hãy để cho niềm vui và vẻ đẹp của Phúc Âm sống động qua lời chứng của cuộc sống của chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 10/10/2017 

- God does not disappoint! He has placed hope in our hearts so that it can blossom and bear fruit.
Thiên Chúa không hề thất vọng! Ngài đã đặt vào con tim chúng ta niềm hy vọng để nó nẩy mầm và sinh hoa trái.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 09/10/2017 

- The search for peace is an open-ended task, a responsibility that never ends and that demands the commitment of everyone.
Việc tìm kiếm hòa bình là một nhiệm vụ mở, một trách nhiệm không có hồi kết và đòi hỏi sự cam kết của mọi người.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 29/9/2017 

- I have chosen this theme for World Communications Day 2018: “The truth will set you free” (Jn 8:32). Fake news and journalism for peace.
Tôi chọn chủ đề này cho Ngày Thế giới Truyền Thông: “Sự thật sẽ giải thoát bạn” (Gio 8, 32). Những tin giả và làm báo chí vì hòa bình.
Chuyen muc Hoi Ngo

ỦNG HỘ-CHIA SẺ







HIỆP THÔNG THÁNG 11/2017

Websites Gia đình

BỘ ĐẾM

  • Đang truy cập: 67
  • Hôm nay: 7474
  • Tháng hiện tại: 307884
  • Tổng lượt truy cập: 20151970