Banner giua trang

Vì sao ngày càng thiếu những lời 'cảm ơn', 'xin lỗi'?

Đăng lúc: Chủ nhật - 13/11/2016 14:25 - Người đăng bài viết: ccshue
-

-

Nếu ai đó đã từng học tiếng Anh hay một ngôn ngữ hiện đại khác, sẽ dễ dàng nhận ra việc nói những từ 'sorry', 'thank you' như là một sự thể hiện rất có văn hóa. Đau lòng thay là một số người rất muốn mình hiện đại, có lối sống hiện đại ...
Vì sao ngày càng thiếu những lời 'cảm ơn', 'xin lỗi'?
 
Nhiều người cho rằng cuộc sống hiện đại đang dần thiếu đi những lời 'cảm ơn', 'xin lỗi'. Để biện minh, họ lấy lý do: cảm ơn thấy… sến, đâu nhất thiết phải xin lỗi…
 
 
Xoay quanh câu chuyện trên, Thanh Niên Online đã có cuộc trò chuyện cùng PGS.TS Huỳnh Văn Sơn.
 
* Thưa ông, có ý kiến cho rằng cuộc sống hiện đại đang dần thiếu đi những lời “cảm ơn”, “xin lỗi”, kể cả trong những mối quan hệ thân thiết như: ba mẹ và con cái, anh chị em ruột, vợ - chồng. Ông có thấy vậy không?
 
- PGS.TS Huỳnh Văn Sơn: “Tiên học lễ, hậu học văn” đó là bài học cơ bản đầu tiên khi đứa trẻ bước vào trường học. Thế nhưng thật đáng tiếc khi đánh giá ban đầu cho thấy hiện nay, việc nói lời cảm ơn và xin lỗi có phần ít đi hay không xuất hiện một cách đúng mực trong cuộc sống.
 
Ngay trong những mối quan hệ thân tình, không ít người cho rằng việc đã là thân nhau nên không cần phải nói lời cảm ơn hay xin lỗi. Thực ra mâu thuẫn đang tồn tại là một trong những điều trẻ được cha mẹ hướng dẫn khi còn thơ bé là lời cảm ơn và xin lỗi, nhưng khi thành thục rồi thì lại trở nên lười nói, ngại nói… Thực ra mọi người đều nói ra điều này nhưng có thể vì cuộc sống trôi nhanh nên đôi khi ta không chậm lại để nhìn ra những điều đáng quý như trên.
 
Nếu ai đó đã từng học tiếng Anh hay một ngôn ngữ hiện đại khác, sẽ dễ dàng nhận ra việc nói những từ 'sorry', 'thank you' như là một sự thể hiện rất có văn hóa. Đau lòng thay là một số người rất muốn mình hiện đại, có lối sống hiện đại nhưng lại quên đi những sự thể hiện hiện đại giản đơn như thế với cuộc sống xung quanh và cả với người thân của chính mình.
 
* Vậy theo ông thì đâu là nguyên nhân dẫn đến câu chuyện buồn này?
 
- Trong một số gia đình, cha mẹ hướng dẫn khi con thơ bé là lời cảm ơn và xin lỗi chưa thật thuần thục và điều đó trở thành một yêu cầu hay một nguyên tắc trong giao tiếp. Hoặc một vài nơi người ta đã không xem trọng điều này, có khi vì quá thân quen nên họ nghĩ rằng: không nói chắc cũng không sao… Chính cái suy nghĩ xuề xòa trong giao tiếp đã khiến nhiều người vô tình quên mất điều này. Cũng có thể vì quá thân quen nên không để ý và dù có phạm lỗi hay cần cảm ơn họ cũng không nói ra, vì họ nghĩ rằng đó là những lời khách sáo.
 
Hơn thế nữa, kiểu sống gấp mà không điểm tựa, nhạt nhòa về kiểu thể hiện làm người ta không nhớ đến những điều rất đơn giản như lời cảm ơn và xin lỗi… Không ít người cứ nghĩ rằng cảm ơn và xin lỗi không thể sử dụng một cách thiếu cân nhắc… Kiểu nghĩ cảm tính ấy làm cho lời cảm ơn và xin lỗi dần dần trở nên khó hiện hữu.
 
* Không ít người chưa hiểu tường tận giá trị của lời cảm ơn cũng như xin lỗi trong cuộc sống. Vậy những giá trị thật của chúng là gì?
 
- Thực ra, cảm ơn và xin lỗi có những hàm ý chung nếu xét dưới góc độ tâm lý học dù rằng ý nghĩa hành vi của chúng có thể khác nhau. Ở đây, không bàn về ngữ nghĩa hay ngữ cảnh giao tiếp thì cảm ơn là hành vi thể hiện sự trân quý, biết ơn vì nhận được một kết quả tốt, sự ủng hộ, giúp đỡ hay sự thừa nhận hoặc sự gắn kết, hợp tác. Đặc biệt cảm ơn còn cho thấy thái độ ứng xử rất hòa nhã và tinh thần chấp nhận mọi thứ từ xung quanh hay từ người khác…
 
Xin lỗi được sự dụng để thể hiện sự cầu thị, sự nhã nhặn và sự tích cực điều chỉnh sau tự nhận thức. Ngoài ra, xin lỗi còn cho thấy sự tinh tế trong tương tác, sự nhún nhường hay sự tự nhận thức để đáp ứng tương thích với hoàn cảnh…
 
Cảm ơn hay xin lỗi là một trong các biểu hiện của ứng xử có văn hóa, là hành vi văn minh, lịch sự trong quan hệ xã hội. Trong ứng xử giữa cộng đồng, khi cảm ơn và xin lỗi được trình bày một cách chân thành, một mặt phản ánh phẩm chất văn hóa của cá nhân, một mặt giúp mọi người dễ cư xử với nhau hơn.
 
* Có một bộ phận người lớn mặc định suy nghĩ: lời cảm ơn hay xin lỗi là nghĩa vụ của người nhỏ tuổi hơn dành cho người lớn. Ông nghĩ sao về điều này?
 
- Tôi nghĩ đã là sự mặc định thì nó có cái lý của nó… Nhưng lý còn cần lẽ… Thực ra cảm ơn và xin lỗi cần được sử dụng sao cho có văn hóa. Cái văn hóa ở đây chính là sự công bằng, tương tác tích cực cũng như thái độ nhã nhặn…
 
Sẽ ra sao nếu người lớn làm điều chưa hẳn đúng lại không làm gương để xin lỗi? Sẽ ra sao nếu người lớn thiếu hẳn những câu cảm ơn cần thiết để thể hiện thái độ đúng mực của mình…
 
Thật may mắn, bài học mà tôi nhận được trong cuộc sống khi làm việc cùng nhiều người đó chính là lời cảm ơn. Không hẳn vì làm việc tốt hay giúp đỡ mà cảm ơn từ cái duyên gặp gỡ, từ sự hết lòng, từ sự cộng tác vui vẻ… Đó là một cách biểu hiện cảm xúc nhưng cũng là một lời yêu cầu cao kèm theo lời dặn chuẩn mực trong giao tiếp.
 
* Nhiều người dù làm sai, thế nhưng lại sợ… “quê” nếu phải xin lỗi người khác. Họ cần làm gì để có thể thay đổi thói quen này?
 
- Tôi nghĩ ai cũng có cái tôi. Cái tôi đó có thể là rào chắn của con người đẩy con người đi đến những kiểu thể hiện thiếu chuẩn mực hay chừng mực. Điều này làm người ta cảm thấy có một bước cản quá lớn đến mức không thể vượt qua chính mình…
 
Sĩ diện có thể làm nên con người nhưng đừng nghĩ rằng sĩ diện nó lớn bằng chúng ta. Chúng ta sĩ diện để bao biện cho mình thì hình ảnh của chúng ta có nguy cơ bị tụt hậu hay thậm chí hư hỏng nếu sự bao biện ấy là vô lý, vô tư…
 
* Nếu khi sai mà biện minh bằng nhiều lý do để không xin lỗi thì liệu sẽ dẫn đến những hệ lụy gì, thưa ông?
 
- Nếu sai còn biện minh thì chính bản thân người đó đánh mất giá trị nhân cách của mình một cách đáng tiếc. Bài học biết nói lời xin lỗi là bài học cơ bản, khi biết nhận lỗi để về sau rút ra bài học và không còn lặp lại điều từng làm. Cứ nếu đổ lỗi cho hoàn cảnh khách quan thì cá nhân đó trở thành người bảo thủ, cố chấp. Nếu một người còn không biết chịu trách nhiệm với hành vi của mình thì làm sao có thể tin tưởng giao phó cho những công việc, trọng trách quan trọng.
 
Lời xin lỗi sẽ là một bước thụt lùi để ta nhìn nhận lại toàn bộ sự việc diễn ra, lời xin lỗi sẽ cho thấy được bạn là một người biết nhận trách nhiệm và sẽ có còn những bước tiến xa hơn. Lời xin lỗi được nói ra không phải kèm theo thái độ vô tư, nói cho quen miệng hay cho người khác hài lòng. Đấy là lời nói mang tính có suy nghĩ, có trách nhiệm, có cầu thị, có quyết tâm.
 
* Lại có người cho rằng cảm thấy "sến sến" nếu nói lời cảm ơn. Vậy thì những người đang gặp phải tình cảnh "khó nói lời cảm ơn" như vậy cần phải thay đổi thói quen này như thế nào để có thể dễ dàng nói lời cảm ơn hơn?
 
- Lời cảm ơn là một trong những cách để bạn thể hiện tấm lòng thành, tri ân của mình đến những người đã giúp đỡ mình. Có thể ban đầu khi nói ra từ này sẽ hơi ngượng ngập và có gì đó khó khăn cho cả người nói và người nghe. Tuy nhiên, lời cảm ơn là một nét văn hóa hết sức tốt đẹp, khi bạn nói điều này với một sự chân thành thì sẽ nhận về những hiệu ứng tích cực từ những người xung quanh.
 
Để hình thành thói quen biết nói lời cảm ơn người khác phải bắt đầu từ những hành vi nhỏ nhất, bạn trở về nhà, nói lời cảm ơn mẹ về một bữa cơm, cảm ơn cha đã chở đến trường, cảm ơn đứa bạn luôn giúp đỡ bạn trong khó khăn… Cảm ơn những người gần ngay bên cạnh mình từ đó sẽ tạo cho bạn một thói quen tốt đẹp: biết nói lời cảm ơn. Hẳn nhiên khi chúng ta nói ra những điều ngọt ngào thì cuộc sống này sẽ thêm niềm vui và ý nghĩa, bàn tay cầm hoa hồng bao giờ cũng còn lưu hương trên đôi bàn tay, lời cảm ơn cũng như vậy!
 
Cái sến này chắc có lẽ là cách dùng từ vô tư hay cách ngụy biện từ trái tim và khối óc bằng kiểu ngôn từ mang tính tạm bợ. Tôi nghĩ nếu sang, hãy sang cho đúng sự thanh lịch và chuẩn mực. Còn sợ sến mà lôi xềnh xệch nhân cách của mình ra để hạ thấp thì có lẽ đó là điều đáng tiếc.
 
* Xin cảm ơn ông!
 
Tác giả bài viết: Xuân Phương (thực hiện)
Nguồn tin: thanhnien.vn
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

ĐỨC THÁNH CHA TRÊN TWITTER 05/2017


Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 26/05/2017 

- The future of our societies requires concrete action in favor of life on the part of everyone and especially institutions.
Tương lai xã hội chúng ta đòi hỏi từ mỗi người, đặc biệt là các thể chế, có hành động cụ thể vì sự sống.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 25/05/2017 

- With the Ascension of Jesus, we participate in the fullness of life with God. Let us carry this in our hearts in our daily lives.
Với biến cố Thăng Thiên của Đức Giêsu, chúng ta tham dự vào sự viên mãn của đời sống nơi Thiên Chúa. Chúng ta hãy mang nó trong tim trong cuộc sống hàng ngày.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 24/05/2017 

- Let us pray with Catholics in China, entrusting ourselves to Mary, for the grace to endure patiently and overcome challenges with love.
Cùng với các tín hữu công giáo tại Trung Hoa, trong niềm phó thác vào Mẹ Maria, chúng ta hãy cầu xin ơn kiên trì chịu đựng và vượt thắng những thử thách với tình yêu thương.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 23/05/2017 

- Dialogue allows us to plan for a future in common. Through dialogue we build peace, taking care of everyone.
Đối thoại cho chúng ta lên kế hoạch cho một tương lai chung. Thông qua đối thoại chúng ta xây dựng hòa bình, chăm sóc mọi người.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 22/05/2017 

- We are called to live not as one without others, above or against others, but with and for others.
Chúng ta được mời gọi để sống không phải bất cần tha nhân, đứng trên hay đối nghịch tha nhân, mà là sống với và sống cho tha nhân.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 21/05/2017 

- Mary teaches us to place our hope in God even when all seems without meaning, even when He seems hidden.
Mẹ Maria dạy chúng ta đặt hy vọng vào Thiên Chúa kể cả khi mọi thứ dường như vô nghĩa, kể cả khi Thiên Chúa dường như ẩn mặt.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 20/05/2017 

- Peace must be built on justice, on integral human development, on respect for human rights, on the protection of creation.
Hòa bình phải được xây dựng dựa trên công lý, phát triển con người toàn diện, tôn trọng các quyền con người, bảo vệ tạo vật.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 19/05/2017 

- Let us seek to always hold high the “tone” of our life, remembering the goal and glory for which we exist, work, struggle and suffer.
Chúng ta hãy tìm cách nâng cao “tầm mức” của đời sống chúng ta, bằng cách ghi nhớ mục tiêu và vinh quang của lý do chúng ta hiện hữu, làm việc, đấu tranh và chịu đựng.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 18/05/2017 

- God makes His most beautiful flowers grow among the driest stones.
Thiên Chúa tạo nên những bông hoa đẹp nhất của Ngài trên vùng đá sỏi khô cằn nhất.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 17/05/2017 

- Our hope is the Lord Jesus whom we recognize as living and present in us and in our brothers and sisters.
Niềm hy vọng của chúng ta là Đức Giêsu mà chúng ta biết rằng đang sống, đang hiện diện nơi chúng ta và nơi anh chị em chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 16/05/2017 

- Jesus asks to be looked in the eye, to be acknowledged, to be loved.
Chúa Giêsu muốn ta nhìn Ngài, thừa nhận Ngài, yêu Ngài.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 15/05/2017 

- Let us ask for the grace to follow Jesus faithfully, not in words but in deeds, and to have the patience to carry our own cross.
Chúng ta hãy cầu xin ơn trung thành bước theo Chúa Giêsu, không phải bằng lời nói mà bằng việc làm, và ơn kiên trì vác lấy thập giá riêng của chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 14/05/2017 

- Let us all ask for the gift to understand God’s word.
Chúng ta hãy cùng cầu nguyện, xin ơn giúp chúng ta hiểu được Lời Chúa.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 13/05/2017 

- Fatima is more than anything this mantle of Light where we take refuge when we ask the Virgin Mary: “show unto us Jesus”.
Hơn cả mọi thứ, Fatima là tấm áo choàng chói sáng che chở chúng ta khi chúng ta kêu cầu Đức Trinh Nữ Maria: “Xin hãy chỉ Chúa Giêsu cho chúng con”.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 13/05/2017 

- Whenever we look to Mary, we come to believe once again in the revolutionary nature of love and tenderness.
Mỗi khi nhìn lên Mẹ Maria, chúng ta lại tin tưởng vào bản chất cách mạng của tình yêu và sự dịu dàng.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 12/05/2017 

- Here in Fatima, I give praise to Christ, our peace, and I implore for the world concord among all peoples.
Nơi đây, Fatima, tôi dâng lời ngợi khen Đức Kitô, là nền hòa bình của chúng ta, và tôi khấng xin cho một thế giới hòa đồng giữa tất cả các dân tộc.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 12/05/2017 

- I ask everyone to join me as pilgrims of hope and peace: may your hands in prayer continue to support mine.
Xin tất cả các bạn nối vòng tay với tôi như những người hành hương của hy vọng và hòa bình: ước gì những bàn tay cầu nguyện của các bạn tiếp tục nâng đỡ bàn tay của tôi.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 11/05/2017 

- With Mary, as a pilgrim of hope and peace I travel to Fatima tomorrow.Let us see in her that everything is God’s gift and He is our strength.
Với Mẹ Maria, ngày mai tôi đến Fatima như một người hành hương của hy vọng và hòa bình. Chúng ta hãy hướng về Mẹ để thấy mọi thứ là quà tặng của Thiên Chúa và Ngài là sức mạnh của chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 10/05/2017 

- God is greater than nothingness, and a lit candle is enough to overcome the darkest of nights.
Thiên Chúa lớn hơn hư vô, và chỉ một ngọn nến sáng đủ xóa tan màn đêm tăm tối nhất.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 09/05/2017 

- Everyone has something to give to society; no one is excluded from contributing to the good of all.
Mỗi người đều có một thứ gì đó để trao cho xã hội; không ai bị loại khỏi cơ hội đóng góp vào lợi ích của mọi người.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 08/05/2017 

- May Jesus, who vanquished the darkness of sin and death, grant peace to our days.
Nguyện xin Đức Giêsu, Đấng đã đánh bại bóng tối của tội lỗi và sự chết, ban hòa bình cho thời đại chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 07/05/2017 

- Let us be challenged by the words and actions of Jesus, and welcome his call to a life that is fully human, happy to spend itself in love.
Chúng ta hãy để mình bị thúc đẩy bởi những lời nói và hành động của Chúa Giêsu, đón nhận lời mời gọi của Ngài hướng đến đời sống nhân bản toàn vẹn, hạnh phúc hiến mình vì tình yêu.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 06/05/2017 

- Rejoice! Hidden within your life is a seed of resurrection, an offer of life ready to be awakened!
Hãy vui lên! Ẩn dấu trong cuộc sống của bạn là một hạt giống của phục sinh, một quà tặng cho đời bạn đang đợi nẩy mầm!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 05/05/2017 

- In every age, the Risen Christ tirelessly seeks us, his brothers and sisters, wandering in the deserts of this world.
Qua bao năm tháng, Đức Kitô Phục sinh luôn miệt mài tìm kiếm chúng ta, là những anh chị em của Ngài đang lạc lối giữa sa mạc thế gian.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 04/05/2017 

- Let us allow ourselves to be surprised by the newness that Christ alone can give. May his tenderness and love guide our steps.
Chúng ta hãy để mình ngạc nhiên trước sự mới lạ mà chỉ Đức Kitô mới có thể ban cho. Nguyện xin sự dịu dàng và tình yêu của Ngài dẫn bước chúng ta.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 03/05/2017 

- May our attitude be gentle and humble, attentive to caring for the poor.
Thái độ ứng xử của chúng ta phải nhẹ nhàng và khiêm tốn, sẳn sàng chăm sóc cho người nghèo khổ.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 02/05/2017 

- Let’s work together to increase solidarity and sharing. Cooperation helps to build better and more peaceful societies.
Chúng ta hãy cùng nhau hoạt động để gia tăng tình đoàn kết và sự chia sẻ. Sự hợp tác giúp xây dựng một xã hội hòa bình và tốt đẹp hơn.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 01/05/2017 

- May Saint Joseph give young people the ability to dream, to take risks for big tasks, the things that God dreams for us.
Nguyện xin Thánh Giuse giúp giới trẻ biết ước mơ, chấp nhận mạo hiễm vì những nhiệm vụ cao cả, đó là những điều mà Chúa mong ước nơi chúng ta.
Chuyen muc Hoi Ngo

ỦNG HỘ-CHIA SẺ




HIỆP THÔNG THÁNG 05/2017

Websites Gia đình

BỘ ĐẾM

  • Đang truy cập: 92
  • Hôm nay: 6085
  • Tháng hiện tại: 460326
  • Tổng lượt truy cập: 17418082