Banner giua trang

Nhiều người trẻ quá thụ động - Kỳ 4: Khủng hoảng bởi giáo dục một chiều

Đăng lúc: Thứ năm - 20/08/2015 07:12 - Người đăng bài viết: ccshue
-

-

Tiến sĩ Phạm Mạnh Hà, Khoa Tâm lý, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn Hà Nội, cho rằng quan trọng nhất phải thay đổi cách giáo dục nếu không muốn sự thụ động, “im lặng khó hiểu” trở thành điều bình thường ...
Nhiều người trẻ quá thụ động - Kỳ 4: Khủng hoảng bởi giáo dục một chiều
 
Tiến sĩ Phạm Mạnh Hà, Khoa Tâm lý, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn Hà Nội, cho rằng quan trọng nhất phải thay đổi cách giáo dục nếu không muốn sự thụ động, “im lặng khó hiểu” trở thành điều bình thường khi mà phần lớn xã hội là như vậy.
 
Ông Phạm Mạnh Hà nói: Tôi không thấy quá ngạc nhiên hay bất ngờ khi nghe phản ánh về việc các bạn trẻ “im lặng đến khó hiểu” trong những tình huống cần họ lên tiếng. Bất cứ hành vi nào cũng có căn nguyên của nó. Việc nhiều bạn trẻ khó khăn trong việc bày tỏ chính kiến của mình không lạ với văn hóa VN và văn hóa phương Đông nói chung. Đây là những quốc gia nặng theo triết lý Khổng giáo, không khuyến khích con người có tư duy và khả năng phản biện.
 

     
  Nhiều hội nghị, hội thảo là diễn đàn để thảo luận nhưng rất ít người phát biểu, tranh luận. Càng hiếm những phát biểu mang tính phản biện. Đây rõ ràng là một vòng luẩn quẩn, hậu quả của giáo dục gia đình, nhà trường dẫn tới thói quen của cả xã hội. Rồi người ta thấy đó là điều bình thường khi mà phần lớn xã hội là như vậy.  
     
Trong khi đó, được bày tỏ quan điểm, chính kiến hay thể hiện cái tôi luôn luôn là nhu cầu tự nhiên của mỗi người. Do đó có thể thấy khi mà ở trong trường học, trong các buổi hội họp hay những sự việc quan trọng thì ít người có ý kiến phản biện vì người ta lo ngại sẽ bị ảnh hưởng đến lợi ích hay bị đánh giá về mặt đạo đức. Ngược lại, ở những quán bia hơi hay trà chén vỉa hè, người ta bàn luận rất nhiều về đủ mọi vấn đề lớn bé đang diễn ra quanh mình. Bởi ở đó họ biết rằng họ không bị phán xét nên tha hồ phát huy quyền “tự do ngôn luận” của mình.
 
* Nói về giáo dục nhà trường, trong khi giáo viên ở nước ta vẫn mang nặng thói quen “thầy luôn luôn đúng” nên rất không thích nghe trò phản biện thì ở nước ngoài, học sinh (HS) nào cũng buộc phải bày tỏ ý kiến của mình. Phải chăng đây chính là căn nguyên gây ra sự thụ động của HS VN?
 
- Cách giáo dục của chúng ta từ trước tới nay đang bị khủng hoảng bởi lối giáo dục một chiều. Mặc dù về mặt lý thuyết, từ khi đổi mới giáo dục chúng ta vẫn nói HS làm trung tâm. Thế nhưng trên thực tế, toàn bộ cách thiết kế chương trình, thời lượng ra sao... rất chặt. Như vậy thì giáo viên bị bó cứng theo cái khung ấy nên họ không có thời gian và có đủ quyền để có thể dạy theo cách mà họ cho là phù hợp với mỗi đối tượng HS khác nhau.
 
Bên cạnh đó, trừ những trường ngoài công lập, trường công của chúng ta thường bị quá tải về sĩ số 45 - 50 HS/lớp. Với một nội dung chương trình được quy định cứng như vậy cộng với sĩ số đông, thời lượng học tập ít… thì làm sao mà giáo viên có thể quan tâm đến từng HS, dành thời gian cho HS trao đổi, phát biểu nhiều trên lớp được. Tư duy trao đi, đổi lại về một vấn đề gì đó còn khúc mắc cứ thế thui chột đi.
 
Điều này ảnh hưởng rất nhiều đến tâm lý và thói quen phản biện của mỗi cá nhân.
 
* Là người sáng lập và phụ trách một phòng tư vấn tâm lý cho HS của trường THCS ở Hà Nội, tiếp xúc rất nhiều với HS ở lứa tuổi mới lớn, nghe nhiều tâm tư của họ, anh thấy rằng nếu có cơ hội được chia sẻ thì bạn trẻ có dám nói lên tiếng nói của bản thân?
 
- Tiếp xúc với nhiều trẻ em, người trẻ, chúng tôi có thể khẳng định rằng nếu cho các em cơ hội được nói lên tiếng nói và suy nghĩ của họ thì chúng ta sẽ nhận được rất nhiều điều bất ngờ, thú vị. Họ có những suy nghĩ và chính kiến rất tốt chứ không phải “trẻ con thì biết gì mà nói” như lâu nay chúng ta vẫn nghĩ đâu.
 
Tôi rất tâm huyết với câu nói của bác sĩ tâm lý nổi tiếng Nguyễn Khắc Viện, đại khái là trẻ con thấp cổ bé họng, nói không được mà nói cũng không ai nghe. Bản thân tôi khi tiếp xúc với nhiều HS, lắng nghe tâm tư của các em tôi thấy rất rõ điều này. Nhu cầu chia sẻ và được lắng nghe của các em rất lớn chứ không phải khi các em im lặng nghĩa là các em không có nhu cầu lên tiếng đâu.
 
Người lớn thường lấy cái quyền làm cha mẹ, thầy cô… của mình để đưa ra mọi quyết định cho cuộc sống, học tập của đứa trẻ. Đành rằng, nhiều quyết định của trẻ là sai lầm nhưng chính những sai lầm, vấp váp thực tế ấy mới khiến cho đứa trẻ trưởng thành được.
 
* Với một thói quen cố hữu như vậy nên không chỉ có những đứa trẻ, những người trẻ im lặng, thụ động?
 
- Đúng vậy, thói quen ấy từ khi còn bé sẽ theo đến suốt cuộc đời mỗi người. Nhiều hội nghị, hội thảo là diễn đàn để thảo luận nhưng rất ít người phát biểu, tranh luận. Càng hiếm những phát biểu mang tính phản biện. Đây rõ ràng là một vòng luẩn quẩn, hậu quả của giáo dục gia đình, nhà trường dẫn tới thói quen của cả xã hội. Rồi người ta thấy đó là điều bình thường khi mà phần lớn xã hội là như vậy.
 
* Vấn đề mấu chốt để cải thiện tình trạng thụ động một cách đáng lo ngại là gì, thưa ông?
 
- Điều quan trọng nhất vẫn phải là thay đổi cách giáo dục, từ gia đình đến nhà trường. Thay vì áp đặt, truyền thụ một chiều; thay vì truyền thụ kiến thức cho HS theo kiểu thầy đọc, trò chép thì dần dần phải để HS tự chiếm lĩnh tri thức và xây dựng nội dung học tập dưới sự định hướng của người thầy. Ngành giáo dục phải “cởi trói” cho giáo viên, để họ có quyền, có cơ hội được thực hiện triết lý giáo dục “lấy HS làm trung tâm”.
 
Còn các bậc cha mẹ thì phải tạo điều kiện cho con trẻ nói lên tiếng nói của mình, tránh đem quyền của người lớn để “vùi dập” tư duy phản biện của mỗi đứa trẻ từ trong “trứng nước”.


Nói đi đừng sợ
 
Đó là lời kêu gọi của dự án xã hội TEDx Community of Ha Noi do các sinh viên tại Hà Nội thực hiện nhằm khuyến khích giới trẻ tự tin nói lên những ý tưởng, suy nghĩ, quan điểm, chính kiến của mình.
 
Đặng Minh Ngọc, sinh viên năm 3 Khoa Kinh tế đối ngoại Trường ĐH Ngoại thương, người sáng lập dự án, chia sẻ: “Sau một thời gian dài tham gia các dự án giáo dục, kinh tế... mình nhận thấy giới trẻ Việt hiện nay rất ngại nói lên suy nghĩ của mình dù nói để bảo vệ cho chính họ. Mình tự hỏi, tại sao các bạn chỉ nghe người khác nói mà mình không tự nói lên ý tưởng, chính kiến của chính mình? Đó là lý do TEDx Community of Ha Noi ra đời vào tháng 2.2015”.
 
Phát pháo đầu tiên của dự án là cuộc thi tìm kiếm diễn giả giỏi với tên gọi Xspeaker. Cùng tham gia vào dự án, Đặng Nhật Nam đã chia sẻ: “Mình nhận thấy giới trẻ Việt rất ngại nói lên ý tưởng, chính kiến của mình, điều này là vô cùng nguy hiểm. Trước hết nó sẽ dần giết chết ý tưởng, lâu dần, các bạn sẽ sống trong rụt rè, e ngại khi phải nói lên ý tưởng của mình. Các bạn thử nghĩ xem, nếu các nhà khoa học lớn như Einstein, Edison... cũng rụt rè, không dám nói ra những ý tưởng của họ thì làm sao thế giới này thay đổi được?”.

Tác giả bài viết: Thanh Đông
Nguồn tin: Báo Thanh Niên
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

TRUYỀN THÔNG TIN VUI VÀ HY VỌNG

…Tôi muốn khuyến khích mọi người tham gia vào các loại hình truyền thông mang tính xây dựng, loại bỏ định kiến với người khác và cổ võ nền văn hóa gặp gỡ, giúp mọi người chúng ta nhìn thế giới xung quanh một cách thực tế và đầy tin tưởng.   …Tôi muốn góp phần vào việc tìm kiếm một phong cách...

ĐỨC THÁNH CHA TRÊN TWITTER 12/2018


Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 13/12/2018 

- Even when we pray alone, we pray together with all the people of God.
Cả khi chúng ta cầu nguyện một mình, chúng ta đang cầu nguyện cùng với toàn dân Chúa.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 10/12/2018 

- Keep the faith. In this second week of Advent, we ask for the grace to prepare ourselves with faith to celebrate Christmas.
Gìn giữ đức tin. Trong tuần thứ hai mùa Vọng này, chúng ta hãy xin ơn Chúa để chuẩn bị cử hành Lễ Giáng sinh trong đức tin.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 08/12/2018 

- What is the secret of Mary’s beauty, “tota pulchra”? Not appearances, or that which passes, but a heart totally centred on God.
Đâu là bí mật vẻ đẹp “toàn mỹ” của Đức Maria? Không phải vẻ bên ngoài hoặc những gì chóng qua, nhưng là con tim quy hướng trọn vẹn về Thiên Chúa.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 07/12/2018 

- Loving God means serving our neighbour without reserve, and trying to forgive without limits.
Yêu Chúa nghĩa là phục vụ người lân cận không so đo, và tha thứ không giới hạn.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 04/12/2018 

- This Advent, make yourself small, make yourself humble, make yourself a servant of others, and the Lord will give you the ability to understand how to make peace.
Trong Mùa Vọng này, chúng ta hãy trở nên nhỏ bé, khiêm hèn, phục vụ người khác và Chúa sẽ cho chúng ta khả năng hiểu thế nào là kiến tạo hòa bình.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 04/12/2018 

- Advent is a time for renewing the faith, for purifying it, so that it can be more authentic.
Mùa Vọng là thời gian để canh tân và thanh luyện đức tin, để đức tin trở nên chính thống hơn.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 03/12/2018 

- So many persons with disabilities and difficulties reopen their hearts to life when they realize they are loved! And how much love can flow from a heart thanks to the remedy of a smile!
Biết bao người khuyết tật và đau khổ tìm lại được cuộc sống khi họ cảm thấy được yêu thương! Và biết bao tình yêu thương tuôn ra từ một trái tim nhờ vào liệu pháp nụ cười!

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 02/12/2018 

- Advent is the time to welcome the Lord who comes to meet us, the time to look ahead, and to prepare ourselves for Christ’s return.
Mùa Vọng là lúc đón Chúa đến gặp gỡ chúng ta, để nhìn về tương lai, và chuẩn bị tâm hồn cho ngày Đức Kitô lại đến.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 01/12/2018 

- There is no such thing as the perfect family. Only by the daily exercise of forgiveness can a family grow.
Không có gia đình nào hoàn hảo cả; gia đình tăng trưởng nhờ việc thực hành tha thứ mỗi ngày.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 28/11/2018 

- We cannot truly follow Jesus when we are weighed down by things, because if the heart is crowded with other goods, there will be no room for the Lord, who will become just one thing among others.
Chúng ta không thể thực sự theo Đức Giêsu khi còn mang nặng nhiều thứ. Bởi lẽ nếu con tim chúng ta chất đầy của cải, thì không còn chỗ cho Chúa, Ngài sẽ chỉ là một trong nhiều thứ khác.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 27/11/2018 

- This week the Church invites us to ask ourselves: what state do I want the Lord to find me in when He calls?
Tuần này Giáo hội mời chúng ta tự vấn: Tôi muốn mình thế nào khi Chúa tìm thấy và gọi tôi?

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 26/11/2018 

- Let us ask the Lord for the grace of being generous, so that our hearts may be opened and we may become kinder.
Chúng ta hãy cầu xin Chúa ơn quảng đại, để con tim chúng ta có thể mở ra và trở nên hảo tâm.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 25/11/2018 

- While the great ones of the Earth build themselves ‘thrones’ for their own power, God chooses an uncomfortable throne, the cross, from which to reign by giving his life.
Trong khi các lãnh tụ Trần gian xây “ngai” cho quyền lực của mình, thì Chúa chọn thập giá, chiếc ngai không tiện nghi, để Ngài cai trị bằng cách trao ban mạng sống của mình.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 23/11/2018 

- Men and women bear God’s image within and are the object of His infinite love, in whatever condition they were called into existence.
Đàn ông và phụ nữ mang trong mình hình ảnh của Thiên Chúa và là đối tượng tình yêu vô biên của Ngài, bất kể hoàn cảnh nào mà họ được mời gọi để sống.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 22/11/2018 

- In the eyes of God human life is precious, sacred and inviolable. No one can despise the lives of others or one’s own life.
Dưới con mắt của Chúa, mạng sống con người là quý giá, linh thánh và bất khả xâm phạm. Không ai được coi thường mạng sống của mình và của người khác.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 21/11/2018 

- May the Virgin Mary help us joyfully follow Jesus on the way of service, the royal road that leads to Heaven.
Xin Mẹ Maria giúp chúng ta hân hoan theo Chúa Giêsu trên con đường phục vụ, con đường cao quý dẫn tới thiên đàng.

Pope Francis (@Pontifex)
    Ngày 21/11/2018 

- May the Virgin Mary help us joyfully follow Jesus on the way of service, the royal road that leads to Heaven.
Xin Mẹ Maria giúp chúng ta hân hoan theo Chúa Giêsu trên con đường phục vụ, con đường lộng lẫy dẫn tới thiên đàng.

Tin Mới

Khôn lỏi – Nét văn hóa tệ hại trong cách ứng xử của người Việt
10 đột phá y học thế giới năm 2018
Hình ảnh Đức Tổng Giám Mục Marek Zalewski Đại Diện Tòa Thánh và Đức Thánh Cha thăm giáo phận Nha Trang
Chúa nhật 3 Mùa Vọng B. Đạo mang lại phương dược cứu đời
Đôi dòng tường thuận Hội Ngộ lớp Mẹ Vô Nhiễm (HT67) năm 2018
Sứ điệp ĐTC nhân dịp 70 năm Tuyên Ngôn Nhân Quyền
Danh sách các tu sĩ linh mục mục vụ tại các bệnh viện thuộc TGP SÀI GÒN
Tuyển tập thánh ca Giáng Sinh. Lm Bạch Vân
ĐTC Phanxicô: Học cầu nguyện từ Chúa Giêsu
ĐTC Phanxicô: Tình yêu hôn nhân không chỉ kéo dài bao lâu đôi bạn còn xuôi thuận
Chúc mừng ngày Vu quy Ánh Nhi F1/HT71
Chiếc bình nứt
3 từ tiếng Việt chính thức được công nhận trong từ điển tiếng Anh Oxford
Bức ảnh đại tá Mỹ đứng dưới mưa tầm tã chào 1 đám tang xa lạ, và bài học đáng suy ngẫm
Xin yêu thương và chia sẻ Tình Xuân 2019
Chúa nhật 2 Mùa Vọng B. Dọn đường cho Chúa đến
Sai lầm chết người trong xử trí, điều trị đột quỵ
Xứ mộng mơ tuyệt đẹp dưới ống kính nhiếp ảnh gia Huế
Giật mình và lo lắng về giáo dục nước nhà
Hội Legio Mariae của Giáo xứ Nữ Vương Các Thánh Tử Đạo VN tại Denver, Colorado mừng lễ bổn mạng Đức Mẹ Vô Nhiễm
Chuyen muc Hoi Ngo

ỦNG HỘ-CHIA SẺ


========================================





HIỆP THÔNG THÁNG 12/2018

Websites Gia đình

BỘ ĐẾM

  • Đang truy cập: 30
  • Hôm nay: 4216
  • Tháng hiện tại: 235019
  • Tổng lượt truy cập: 25318057